Transformatörlerin farklı boyutu, dizaynı ve kullanıldığı yer gibi değişen şartlara göre soğutma yöntemleri de değişmektedir. Bu içerikte transformatörlerde soğutma çeşitlerinden ve bu çeşitlerin nasıl anlaşabileceğini anlatmaya çalışacağım.

Aşağıdaki harflerin anlamları bilindiği takdirde soğutma yöntemleri daha rahat anlaşılabilir.

O -> OIL – YAĞ
N -> NATURAL – DOĞAL
A -> AIR – HAVA
F -> FORCED – ZORLAMALI
W -> WATER – SU

1) ONAN

ONAN, yağ dolaşımı ve hava teması doğal olarak gerçekleşen soğutma tipi anlamına gelmektedir. Sıcak yağın doğal konvansiyonel dolaşımı ile soğutma gerçekleştirilir.
* Bu yöntem en yaygın ve kolay trafo soğutma yöntemidir.
Bu sistemde, yağın soğutulmasını hızlandırmak için transformatör tank yüzeyinin arttırılması gerekir.

ONAN Soğutmanın Özellikleri
Doğal soğutma işlemi nedeniyle bakım maliyeti düşüktür.
Pompa veya fan bulunmamaktadır. Dolayısıyla düşük gürültülü çalışır.
Ek soğutma kapasitesi gerektiğinde pompa veya fan eklenerek trafo gücü arttırılabilir.
Diğer uygulamalara göre daha fazla alan tüketir.

2) ONAF

ONAF, yağ dolaşımının konvansiyonel olarak hava temasının ise fan aracılığı ile sağlandığı trafo çeşididir.
Bu yöntemde dalga duvarlar veya radyatörler trafo kazanına monte edilerek kazanın yüzey alanı arttırılır.
Fanlar radyatörün altına veya yanına monte edilir ve sıcaklık belirli bir değerin üzerine çıktığında açılır.
* Bu yöntem genellikle güç trafolarında kullanılan bir soğutma şeklidir.

ONAF Soğutmanın Özellikleri
Fanlar, transformatör ömrü boyunca bakım ve değiştirme gerektirir.
Yalnızca fanlar çalışırken soğutucuların güç kaybı söz konusudur, bunun yanında soğutucu kontrolü karmaşık olabilir.
Pompaya gerek yoktur. Uzun ömürlüdür.
ONAN uygulamalarına göre gürültü seviyesi yüksektir.

Diğer soğutma yöntemleri; OFAF, OFWF, ODAF ODWF olarak sıralanabilir. Bu soğutma çeşitlerine sahip transformatörlerin soğutma biçimleri yukarıdaki harfler ile tahmin edilebilir.

Örneğin: OFAF -> Soğutma yönteminde; ısınan yağın sirkülasyonu, konvansiyonel sisteme ek olarak kazan içindeki yağ pompası ile yapılır.
OFWF -> Soğutma yönteminde; sıcak yağ, bir yağ pompası vasıtasıyla ısı eşanjörüne gönderilir ve su ile ısı değişimi yaparak soğutulur.

Elektriğe günlük olarak daha fazla maruz kalmak için: Elektrik Mühendisinden Notlar Instagram kanalını ziyaret edebilirsiniz.

Hazırlayan: Atahan ZENGİN

Yeni Rastgele İçerik